Kardioonkologia – dziedzina, która redefiniuje podejście do pacjenta onkologicznego

23.04.2026

Serce jest nie tylko symbolem życia, ale przede wszystkim jego biologicznym fundamentem. To od jego wydolności zależy funkcjonowanie wszystkich narządów, a w przypadku choroby nowotworowej – również możliwość wdrożenia i skutecznego prowadzenia terapii. Współczesna onkologia coraz wyraźniej pokazuje, że nie można mówić o skutecznym leczeniu bez równoczesnej troski o układ sercowo-naczyniowy. Terapie przeciwnowotworowe, choć ratują życie, mogą wpływać na pracę serca, a choroby kardiologiczne mogą ograniczać dostępność i bezpieczeństwo leczenia onkologicznego. To właśnie na styku tych dwóch obszarów rozwija się kardioonkologia – dziedzina, która redefiniuje podejście do pacjenta.

Kardioonkologia – odpowiedź na realne potrzeby pacjentów
Postęp współczesnej onkologii sprawia, że leczenie jest coraz skuteczniejsze, a pacjenci żyją dłużej, co wyraźnie pokazuje, jak istotne jest kompleksowe spojrzenie na cały organizm. W tym kontekście szczególnego znaczenia nabiera układ sercowo-naczyniowy – jego prawidłowe funkcjonowanie nie tylko warunkuje możliwość prowadzenia terapii, ale także wspiera organizm w jej trakcie i po jej zakończeniu. Naturalną konsekwencją takiego podejścia jest rozwój kardioonkologii – stosunkowo nowej, dynamicznie kształtującej się dziedziny medycyny, która integruje kompetencje onkologii i kardiologii. Jej celem jest zapewnienie bezpieczeństwa leczenia przeciwnowotworowego poprzez równoległe uwzględnienie kondycji układu sercowo-naczyniowego. W praktyce oznacza to zarówno monitorowanie wpływu terapii na serce, jak i zapobieganie powikłaniom oraz takie planowanie i prowadzenie leczenia, które pozwala zachować równowagę między jego skutecznością a ochroną organizmu pacjenta.

NIO od lat konsekwentnie rozwija obszar kardioonkologii jako integralny element kompleksowej opieki nad pacjentem. Pododdział Kardioonkologii, funkcjonujący w strukturach Kliniki Nowotworów Piersi i Chirurgii Rekonstrukcyjnej Instytutu, zapewnia wyspecjalizowaną opiekę pacjentom wymagającym wsparcia.

– Naszym podstawowym zadaniem jest prowadzenie optymalnego leczenia kardiologicznego zarówno u pacjentów z wcześniej rozpoznanymi chorobami układu sercowo-naczyniowego, jak i u tych, u których powikłania pojawiają się w związku z chorobą nowotworową lub jej leczeniem – w tym w następstwie terapii systemowych, radioterapii czy leczenia chirurgicznego. – wyjaśnia prof. Sebastian Szmit, ekspert Pododdziału.

W codziennej praktyce jednostka realizuje aktualne wytyczne Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego, obejmując opieką cały proces terapeutyczny – od oceny ryzyka sercowo-naczyniowego przed rozpoczęciem leczenia onkologicznego, przez monitorowanie funkcji serca w jego trakcie, aż po długoterminową opiekę po zakończeniu terapii. Działalność kliniczna obejmuje z kolei zarówno hospitalizacje planowe i pilne, konsultacje kardiologiczne dla pacjentów wszystkich jednostek Instytutu, jak i dostęp do nowoczesnej, nieinwazyjnej diagnostyki, w tym badań echokardiograficznych, monitorowania EKG metodą Holtera, tomografii komputerowej serca czy oceny biomarkerów. Uzupełnieniem opieki jest działalność poradni kardiologicznej, w której prowadzone są ambulatoryjne konsultacje oraz diagnostyka ukierunkowana szczególnie na powikłania kardiologiczne związane z leczeniem nowotworów. Tak zorganizowany model opieki pozwala na wczesne wykrywanie zaburzeń kardiologicznych, ich skuteczne leczenie oraz minimalizowanie ryzyka groźnych powikłań, co bezpośrednio przekłada się na bezpieczeństwo i skuteczność terapii onkologicznej.

Jak podkreśla prof. Sebastian Szmit: Skuteczne leczenie onkologiczne nie może dziś odbywać się bez równoległej troski o układ sercowo-naczyniowy. Choroby serca mogą ograniczać możliwości terapii, a sama terapia może je nasilać. Dlatego kluczowe jest prowadzenie pacjenta w sposób skoordynowany – tak, aby mógł bezpiecznie przejść leczenie onkologiczne, zachowując możliwie dobrą kondycję serca również w dłuższej perspektywie.

Rozwój wiedzy i współpracy
Istotnym elementem rozwoju kardioonkologii w NIO jest także aktywność naukowa i organizacja wydarzeń o znaczeniu międzynarodowym. W ubiegłym roku Instytut był gospodarzem pierwszej w Polsce międzynarodowej konferencji poświęconej w całości kardioonkologii – The Summit on Cardio-Oncology Excellence 2025. Wydarzenie to nie tylko zgromadziło wybitnych ekspertów z całego świata, reprezentujących najważniejsze towarzystwa naukowe, takie jak ESMO, ESC, ESTRO, EHA czy IC-OS, ale również stało się symbolicznym momentem przełomowym dla rozwoju tej dziedziny w Polsce. Konferencja była przestrzenią intensywnej wymiany wiedzy i doświadczeń w zakresie diagnostyki, leczenia oraz monitorowania pacjentów z chorobami nowotworowymi i współistniejącym ryzykiem sercowo-naczyniowym. Szczególny nacisk położono na integrację opieki onkologicznej i kardiologicznej, nowe wytyczne kliniczne oraz praktyczne rozwiązania poprawiające bezpieczeństwo terapii.

Co istotne, wydarzenie to stanowiło swoiste podsumowanie wieloletnich działań Instytutu w obszarze kardioonkologii, a jednocześnie impuls do dalszego rozwoju – zarówno w wymiarze klinicznym, jak i systemowym, w tym budowy sieci współpracujących ośrodków i wdrażania jednolitych standardów opieki. Kontynuacją tej inicjatywy jest planowana w tym roku kolejna edycja konferencji, która ma jeszcze silniej akcentować rolę kardioonkologii jako jednego z kluczowych filarów nowoczesnej, zintegrowanej opieki nad pacjentem.

Warto zaznaczyć, że Instytut planuje także nawiązanie i rozwijanie bardzo ścisłej współpracy naukowej z Council of Cardio-Oncology of the European Society of Cardiology (Rada Kardio-Onkologii Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego) oraz International Cardio-Oncology Society (Międzynarodowe Towarzystwo Kardio-Onkologiczne).

- Partnerstwo to ma charakter strategiczny i wykracza poza wymiar formalny – oznacza aktywne włączenie w międzynarodowy obieg wiedzy, udział w wypracowywaniu kierunków rozwoju kardioonkologii oraz dostęp do aktualnych rekomendacji i standardów postępowania. W praktyce przekłada się to na możliwość szybszego wdrażania nowoczesnych rozwiązań klinicznych, podnoszenie jakości opieki nad pacjentami oraz wzmacnianie pozycji Instytutu jako ośrodka współtworzącego europejskie i globalne standardy w tej dziedzinie. - dodaje prof. Szmit.

Serce i onkologia – wspólna odpowiedzialność
Tydzień dla Serca to moment, który skłania do refleksji nad tym, jak bardzo współczesna medycyna wymaga podejścia interdyscyplinarnego. W onkologii oznacza to odejście od myślenia wyłącznie o chorobie nowotworowej na rzecz spojrzenia na pacjenta jako całość – z uwzględnieniem wszystkich aspektów jego zdrowia. Bo skuteczne leczenie to nie tylko walka z chorobą – to także odpowiedzialność za jakość życia pacjenta dziś i w przyszłości.